Er was een tijd dat boodschappen doen een gezellige bezigheid was. Je liep met je karretje door de supermarkt, rekende af bij een vriendelijke kassamedewerkster en maakte ondertussen een praatje over het weer of de prijs van de aardappelen. Soms wist ze zelfs dat je op woensdag gehaktballen at.
Maar die tijd is voorbij. We leven in 2026. De vooruitgang heeft inmiddels toegeslagen: de zelfscankassa. Een revolutionaire uitvinding waarmee je voortaan zelf het werk van de kassamedewerkster mag doen, terwijl je ook nog gewoon betaalt. En dat allemaal onder het motto: gemak dient de mens. Ik vermoed dat degene die deze slogan bedacht heeft, zelf nooit boodschappen doet.
Het begint al bij het scannen. Je haalt een product langs de scanner en wacht op de verlossende piep. Geen piep? Nog een keer. Twee piepjes? Je twijfelt of je nu niet dubbel hebt betaald? Op die scanner is dat een beetje lastig te zien. Je gaat verder met boodschappen doen en komt bij de bananen. Geen barcode, dus moet je op een scherm zoeken tussen tientallen afbeeldingen. Was het nu een losse banaan, een tros bananen of biologische bananen? Voor je het weet, heb je drie kilo exotisch fruit afgerekend terwijl je alleen een trosje gewone bananen wilde.
En pas op dat je dus niet te snel scant, want dan sla je een product misschien dubbel aan. Maar doe het vooral ook niet te langzaam, want dan lijkt de machine te denken dat je een technisch defect hebt. Al met al is het soms niet al te simpel.
Eindelijk ben je klaar. Alles zit in je tas, het bedrag staat op het scherm en je wilt gaan betalen. En dan verschijnt de alom gevreesde mededeling: CONTROLE. Ineens ben je van klant een verdachte geworden. Een medewerker komt aangesneld. Je boodschappen worden geïnspecteerd alsof je verdacht wordt van internationale smokkel van yoghurt en ontbijtkoek.
Je staat erbij als een hopeloze verdachte, die hoopt dat de officier van justitie mild gestemd is. Heb je die komkommer wel gescand? En wat zit daar onder in de tas? Een clandestien meegenomen tomaatje misschien? Natuurlijk, controles zijn begrijpelijk. Maar als je per ongeluk een product vergeet te scannen, voel je je soms al schuldig voordat iemand je ergens van heeft beschuldigd. Je ziet jezelf al op een zwarte lijst verschijnen: Deze klant mag de komende zes maanden uitsluitend onder begeleiding boodschappen doen.
Het grootste verlies is misschien wel het menselijke contact. De kassamedewerkster die vroeg hoe je weekend was, is vervangen door een touchscreen dat uitsluitend geïnteresseerd is in je betaalmethode. Dus, waar is de gezelligheid gebleven? Je kunt de machine moeilijk vragen hoe het met haar kinderen gaat of hoe de vakantie is geweest.
De zelfscankassa zou ook efficiënter zijn. Maar waarom staan er dan drie medewerkers omheen om klanten te helpen die een kortingsbon niet kunnen invoeren, een weigerende scanner moeten kalmeren of niet weten hoe ze hun betaling moeten afronden? Was die gewone kassa eigenlijk niet gewoon sneller? Je hoefde zelf niets te scannen, werd niet behandeld als een potentiële winkeldief en kon ondertussen nog een praatje maken.
Begrijp me goed: ik ben niet tegen vooruitgang. Maar waarom betekent vooruitgang steeds vaker dat de klant het werk zelf doet, de verantwoordelijkheid draagt en vervolgens moet bewijzen dat hij niets verkeerd heeft gedaan? Misschien is het tijd dat supermarkten nog eens goed nadenken over deze vorm van vooruitgang. Want als klant wil je toch gewoon boodschappen doen, afrekenen en naar huis. Zonder dat je eerst een cursus barcodes scannen hebt gevolgd en vervolgens moet vrezen voor een onverwachte inspectie.
En mocht ik ooit per ongeluk een pak koekjes vergeten te scannen, dan hoop ik maar dat de rechter rekening houdt met verzachtende omstandigheden: een drukke dag, een haperende scanner en een banaan die zich niet liet identificeren. Tot die tijd blijf ik gewoon boodschappen doen. Met mijn karretje, mijn boodschappen en mijn goede bedoelingen.
Maar als er straks bij de zelfscan weer een verdacht piepje klinkt, kijk ik eerst even om me heen. Niet omdat ik iets gestolen heb. Maar omdat ik wil weten of mijn advocaat al in de buurt is.
Quote: Niet iedere verandering in vooruitgang is altijd even doelmatig !!

Recent nog bij AH Struytsehoek Hellevoetsluis 2 arikelen via de zelfscan. Eind bedrag 18,77 euro. Na afrekenen kwam het oranje sein "controle". Volgens de controleuse hadden wij het fout gedaan en een artikel "vergeten". Zij begon daarna te rammelen met een niet te volgen snelheid op het touchscreen. Tot onze verbazing gewoon het eindbedrag 18,77 euro. Voordat ik iets kon zeggen of vragen was ze weg. Conclusie, al hebben we maar 1 artikel gewoon langs de bemande kassa. Lidl in Kevelaer / D heeft de zelfscankassa's alweer weggehaald. Kostte teveel personeel en lange wachtrij voordat de klanten konden scannen.
BeantwoordenVerwijderen